Oczywiście wiadomo, po czym najłatwiej poznać winnego…  wtajemniczonego. To ten dyskretny (albo i nie) ruch dłoni trzymającej kieliszek i wprawiającej go w skomplikowane wirowanie, oficjalnie w celu uwolnienia aromatów, a tak naprawdę – przyznajmy to wreszcie – mający świadczyć o wyższości nas, kręcących, nad niekręcącymi. Nasi „kapłani” kręcą też kieliszkami z wodą, a niektórzy, osiągnąwszy najwyższy stopień wtajemniczenia (do czego i ja nieskromnie się przyznam), także pustym kieliszkiem.

Niestety ten prosty porządek świata został zdradziecko zaatakowany. Od niedawna po uiszczeniu skromnej opłaty 35 brytyjskich funtów, można stać się właścicielem pary naczyń (nie posunę się do nazwania ich kieliszkami, to byłoby świętokradztwo), które właściwie kręcą się same. Teraz każdy winny profan będzie mógł uchodzić za prawdziwego guru, trącając od niechcenia swą … szklankę. Szczegóły (dla odważnych) są tu, a prawdziwego smaczku (padłej ryby) dodaje sprawie fakt, że osoba, która odważy się na skorzystanie z naczynia, jako bonus dostanie widok wytłoczonego na dnie i pławiącego się w trącanym winie rybiego… szkieletu, który można sobie obejrzeć w lewym górnym rogu strony winiarni, która wpadła na ten genialny pomysł.

1 Carruades de Lafite 133.3%
2 Ausone 70.7%
3 Latour 59.7%
4 Lafite Rothschild 54.9%
5 Forts de Latour 49.0%

w której są aż dwa drugie wina najwyżej sklasyfikowanych posiadłości z Medoc, przy czym przynajmniej w krótkiej perspektywie czasowej najlepszą inwestycją jest ostatnio Carruades de Lafite, drugie wino Château Lafite Rotschild, cieszące się wielkim powodzeniem głównie na rynku azjatyckim. Trudno oczywiście przewidzieć jak rynek będzie wyglądał za kilka miesięcy i za kilka lat.

A skoro już o drugich winach mowa, portal decanter.com pozwolił sobie w tym roku na żart primaaprilisowy, którego żywot trwał jednak tylko kilka godzin: wśród aktualności ze świata napisano tam, że całą produkcję Forts de Latour 2009 kupił … reżim północnokoreański. Prezydent Château Latour Frederic Engerer osobiście zadzwonił do redakcji i podobno bardzo ponurym głosem powiedział, że to wcale nie jest śmieszne …

L8186 oznacza butelkowanie w 186 dniu roku 2008, a ponieważ jest to bardziej wytrzymałe amontillado, mogę spać spokojnie. Problemy miałem zawsze z Barbadillo, ich system kodowania była dla mnie wielką tajemnicą. Do wczoraj:

słowa „consumir preferentemente antes de FEB/2011″ nie budzą żadnych wątpliwości (budzi je natomiast cena tego wina w Polsce, ale to już całkiem inna sprawa).

Datowanie sherry to nie jedyna dobra wiadomość ostatnich dni, przyszła bowiem z Francji (za pośrednictwem Decantera) informacja, że kolejny duży dom szampański, Lanson, będzie na trzech swych nierocznikowych winach: Black Label, Rose Label i Ivory Label, podawał daty degorgement. Informacja nie jest jasna i może dotyczyć wyłącznie rynku brytyjskiego, ale to krok w dobrym kierunku. Podobną politykę wprowadzili wcześniej inni producenci, wśród nich Bruno Paillard, Charles Heidsieck, Jacquesson, Philipponnat, Jacques Selosse i Moutard.

Mając spore zastrzeżenia do metodologicznej strony całego „eksperymentu” piszę o nim, gdyż być może czytelnicy Magazynu WINO zechcą wziąć w nim udział. Szczegóły można znaleźć tutaj.

Był to mój pierwszy bezpośredni kontakt z jego winami, do tej pory tylko o nich czytałem i próbując je przeżyłem spore zaskoczenie. Spodziewałem się ekstremalnej ekstraktywności, znalazłem wina co prawda skoncentrowane, ale bardzo eleganckie.  Oczekiwałem uderzenia beczką, znalazłem tylko delikatne nuty dębowe. Nie są to może wina z mojej bajki, nie tylko z uwagi na ich ekstremalne ceny (od 150 euro za najmłodszy sprzedawany dziś rocznik 2007), ale nie mogę odmówić im dużej klasy i winiarskiej kultury.

Ekstremalność Franchettiego przejawia się przede wszystkim w winnicy, leżącej w toskańskiej Val d’Orcia. Cabernet franc, merlot, cabernet sauvignon i petit verdot (w tej kolejności wchodza zwykle w kupaż głównego wina) są prowadzone z niewiarygodnie małą wydajnością. Pięć kiści na krzak, każda po 60 g.  Nie chciałem w to uwierzyć, ale kolejna liczba, 300 g owoców z krzaka, potwierdza wcześniejsze. Duży udział mają tu bardzo późne zbiory (czasem zbyt późne, jak przyznał Franchetti), a także specjalny dobór podkładek korzeniowych, dodatkowo ograniczających wigor krzewów.  Swą metodę prowadzenia winorośli Franchetti porównuje do japońskich bonsai.

Krótko o samych winach. 2008 (jeszcze czekające na butelkowanie) i 2007 były zdecydowanie zbyt młode, bym mógł coś bardziej sensownego o nich napisać, poza wrażeniem słodyczy, która zdaniem autora win za kilka lat zniknie, a także stosunkowej miękkości obu win.  Zdecydowanie za młode jest też bardzo masywne i taniczne wino z roku 2006 (10% petit verdot), ale dużą klasę pokazuje już dziś. Dość szybko ewoluuje wino z rocznika 2003, które chyba niedługo osiągnie szczyt swych możliwości, może nie tak wysoki jak w innych rocznikach, ale budzący respekt, jeśli się wspomni trudną, hipergorącą pogodę tamtego lata.

Dwa najlepsze wina degustacji to dla mnie bez wątpienia wina najstarsze. To z rocznika 2001 uderzyło mnie intensywną nutą herbacianą, zdecydowanie największą koncentracją, która jednak nie obezwładnia, kwasowość zapewnia świetną równowagę, taniny zaczynają się układać. W roczniku 1999 pogoda zdaniem Franchettiego też była trudna, ale w zupełnie inny sposób niż w roku 2003: dużo deszczy, stała groźba zniszczenia zbiorów przez pleśń.  Powstało wino stosunkowo szybko ewoluujące, wydawało się dużo bardziej dojrzałe niż rocznik 2001, w ciemno trudno byłoby zgadnąć, że dzielą je tylko dwa lata. To niewątpliwie najbardziej  dziś złożone wino degustacji zbliża się chyba do swego szczytu, zaczynają się pojawiać aromaty win naprawdę dojrzałych, choć świeżość wciąż w nim jest i można mu przepowiadać długie życie.

Napisawszy to wszystko muszę szczerze przyznać, że nie do końca mnie te wina przekonały,  ultradojrzałość (granicząca z przejrzałością) owoców nie jest dla mnie w winie najważniejsza.  Z drugiej strony, wysoka zawartość alkoholu (sięgająca czasem 16%) w ogóle mi w tych winach nie przeszkadzała, a biorąc pod uwagę młody wiek winnic (pierwsze posadzono w roku 1992, więc starsze degustowane roczniki zrobiono z bardzo młodych krzewów)  i młody wiek win zrobionych z nieco starszych krzewów z ciekawością będę czekał na kolejne okazje do degustacji.  Na pewno nie będę tych win kupował, ale (choć nie miałem okazji spróbować) skuszę się dużo tańszym Le Cupole di Trinoro (zwykle ok. 20 euro), które jest niemal równie wysoko oceniane.

Wszystkie wina degustowaliśmy z butelek magnum.

Okazuje się, że i w przypadku win robionych w dużo mniejszej ilości bywają spore różnice między butelkami. Kilka dni temu Jancis Robinson opisała w swoim portalu historię, na której trop wpadł południowoafrykański dziennikarz Tim James. Odkrył on mianowicie, że wino Vineyard Selection Chenin Blanc 2008 znanego producenta Kleine Zalze, którego zrobiono łącznie 35 tys. butelek, trafiło na rynek w trzech istotnie różnych wersjach. Wersja pierwsza, zrobiona z gron zebranych przed nadejściem deszczu, ma 14,65% alkoholu i 2,8 g/l cukru resztkowego, wersja trzecia, której powstało tylko 5 tys. butelek, ma 15,18% alkoholu i aż 7,2 g/l cukru resztkowego. Pół procenta zawartości alkoholu nie wydaje się wielką różnicą (choć może istotnie zmienić percepcję wina), ale prawie 5 g cukru jest różnicą olbrzymią. Pikanterii całej sprawie dodają dwa fakty. Po pierwsze wino z trzeciej partii wygrało krajowy konkurs Chenin Challenge i całą siedmiokrotnie większą produkcję oklejono medalowymi nalepkami, a po drugie, i to jest w całej sprawie najsmutniejsze, dyrektor firmy Kleine Zalze, który zabrał głos w dyskusji pod artykułem Jamesa, twierdzi, że wszystko odbyło się zgodnie z ogólnie przyjętymi standardami i chyba nie do końca rozumie, skąd całe zamieszanie. Dodał jednak, że kierownictwo firmy rozważy możliwość precyzyjnego oznaczania różnych partii wina.

To nie pierwszy tego typu przypadek, podobne rzeczy zdarzały się wcześniej w Nowej Zelandii (wspominają o tym Tim James i Jancis Robinson), a kilka miesięcy temu okazało się, że wino z Hiszpanii, wysoko ocenione w Wine Advocate przez Jaya Millera, występuje na rynku w kilku wersjach, dramatycznie różniących się jakością (pisał o tym Tyler Colman w swoim blogu tu i tu).

Być może są to przypadki jednostkowe (dodam jeszcze sprawę journalist cuvées, czyli specjalnych, podrasowanych wersji win służących do robienia dobrego wrażenia), problem jest jednak poważniejszy i stykamy się z nim może nie na co dzień, ale zawsze, gdy kupujemy butelkę wina nie rocznikowego,na przykład sherry, porto tawny i szampana. Producenci tych win bardzo rzadko ułatwiają nam zadanie i informacja o partii wina i dacie butelkowania, jeśli w ogóle obecna na etykiecie, bywa niezrozumiała nawet dla fachowców, a zwłaszcza przy szybko starzejących się sherry fino i manzanilli znajomość daty butelkowania jest bardzo ważna. To jednak już temat na inny wpis w blogu (o odczytywaniu daty butelkowania sherry Lustau pisałem kiedyś tu).

Aktualizacja (30.01.2010, 20:12) Doczytałem, że nie jet prawdą, że wszystkie butelki oklejono medalowymi nalepkami, podobno do czasu wystawienia wina z trzeciej partii w konkursie dwie poprzednie były już wyprzedane.

]]> http://daszkiewicz.wordpress.com/2010/01/30/roztrojenie-jazni/feed/ 1 winoman http://daszkiewicz.wordpress.com/2009/12/15/prezenty-ktorych-nikt-nie-chce-znalezc-pod-choinka/ http://daszkiewicz.wordpress.com/2009/12/15/prezenty-ktorych-nikt-nie-chce-znalezc-pod-choinka/#comments Tue, 15 Dec 2009 00:48:50 +0000 Andrzej Daszkiewicz http://daszkiewicz.magazynwino.pl/?p=233 ]]> Powinienem poświęcić tej książce specjalną recenzję i pewnie w końcu to zrobię, teraz więc tylko krótko, żeby nikt z czytelników nie zrobił tego błędu i nie kupił książki pod szumnym tytułem „Encyklopedia wina”, której autorem jest hiszpański dziennikarz i znawca … kina Luis Tomás Melgar Gil, wydanej w tym roku przez wydawnictwo Buchmann.  Nie podoba mi się sama książka, nie widzę jak komukolwiek mogłaby się przydać, ale wady pochodzące zapewne od oryginału bledną przy popisie jakim uraczyli nas polscy wydawcy, w szczególności tłumaczka i korektorzy (wszyscy wymienieni w książce z nazwisk). Moja „ulubiona” bzdura ma charakter geograficzny: Rodan ma brzeg północny (z takimi apelacjami jak Cornas i Hermitage) i brzeg południowy (gdzie króluje apelacja Château du Pape!).  Inne cudo – zdumiewające zwłaszcza w książce autora z Hiszpanii – wygląda tak: „W regionie Banyuls produkuje się naturalne wino słodkie, w bardzo francuskim guście, jednak – w porównaniu z podobnymi winami hiszpańskimi – np. Maderą czy porto – bardzo wątpliwej jakości”.

Jakość książki nie jest wątpliwa, bo jest tragiczna (choć do rekordów polskiej myśli wydawniczej trochę jej jeszcze brakuje), a najlepiej o tym świadczy fakt, że nie musiałem jej czytać, by znaleźć dziesiątki mniej lub bardziej poważnych błędów. Mam nawet pomysł jak jej nieszczęśliwy posiadacz może ją wykorzystać jako podstawę zabawy towarzyskiej: otwieramy na dowolnej stronie i staramy się w jak najkrótszym czasie znaleźć błąd.  Spróbujmy: strona 201 …. babaresco robi się z odmiany Nabiola (i zaraz obok dwa kolejne byki).  Przewracamy kartkę, strona 202: barolo powstaje z odmiany Nebiollo.  Sąsiadujące z tekstem zdjęcie jest podpisane „Tinto Barolo”, co właściwie nie powinno dziwić, skoro niemal każdy producent wina nazywa się tu Bodega.  Strona 203: „To dlatego istnieje tak wiele typów win z Brunello, zarówno czerwonych jak i białych”. 204, o winach Cerasuolo di Vittoria i Cerasuolo di Vittoria Classico: „Oba powstają z winogron Nero d’Avola i Frappato, nieco częściej z tej pierwszej odmiany”.  I tak dalej, i tak dalej …

Tego też nie.

(Znalezione u Dr.Vino, jemu też proszę nie dawać.)

Część pierwsza:

i część druga:

Atkin daje swym czytelnikom kilka rad, jak mogą zminimalizować wpływ na środowisko win, które piją. Proponuje, by kupować butelki z winiarni o udokumentowanym niskim „carbon footprint” (daje w tym miejscu przykłady z Australii i Nowej Zelandii, pytanie czy transport z tak daleka rzeczywiście jest taki dobry), zwrócić uwagę na opakowania alternatywne, częściej sięgać po wina brytyjskie, czy wreszcie – tę jego radę trudno będzie przenieść na nasze ekologiczne poletko – rozważyć kupowanie win transportowanych luzem i butelkowanych już w Wielkiej Brytanii.  Dziś tylko najniższe półki supermarketów są tak traktowane,  pamiętajmy jednak, że praktyka butelkowania wina przez samego producenta jest stosunkowo nowa, sto lat temu właściwie wszystkie grand cru classé trafiały do Londynu w beczkach.  Kluczowa jest tu oczywiście kwestia zaufania, w Londynie jakość wina gwarantował butelkujący je dom kupiecki z długą historią i wypracowaną renomą, a i tam różnie bywało. Polscy konsumenci wciąż chyba większe zaufanie mają do rozlewni niemieckich, czy brytyjskich, niż do polskich.